Υιοθεσίες – η διαδικασία υποβολής αίτησης υιοθεσίας στην Ελλάδα
Η απόφαση για υιοθεσία συνοδεύεται συχνά από ερωτήματα και ανησυχίες από τους υποψήφιους θετούς γονείς: ποια είναι τα βήματα, πού υποβάλλεται η αίτηση, πόσο διαρκεί η διαδικασία και ποιος είναι ο ρόλος των κοινωνικών υπηρεσιών. Η έλλειψη ενημέρωσης για τη διαδικασία υιοθεσίας στην Ελλάδα μπορεί να δημιουργήσει σύγχυση και καθυστερήσεις.
Η διαδικασία υιοθεσίας ξεκινά με την εγγραφή των υποψήφιων θετών γονέων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα anynet και την υποβολή αίτησης υιοθεσίας προς την αρμόδια Κοινωνική Υπηρεσία. Ακολουθεί κοινωνική έρευνα, αξιολόγηση καταλληλότητας, υποχρεωτική εκπαίδευση και καταχώριση στο Εθνικό Μητρώο Υποψήφιων Θετών Γονέων. Μετά την αντιστοίχιση με ανήλικο, συντάσσεται κοινωνική έκθεση και κατατίθεται αίτηση υιοθεσίας στο δικαστήριο, η οποία ολοκληρώνεται με την έκδοση δικαστικής απόφασης.
Παρένθετη Μητρότητα – Ν. 5197/2025, τεχνητή γονιμοποίηση, δικαστική άδεια
Η αδυναμία φυσικής κυοφορίας και η επιθυμία απόκτησης τέκνου μέσω παρένθετης μητρότητας δημιουργούν συχνά απορίες: ποιες είναι οι προϋποθέσεις, ποιος εγκρίνει τη διαδικασία και ποιο είναι το ισχύον νομικό πλαίσιο για την τεχνητή γονιμοποίηση.
Η παρένθετη μητρότητα στην Ελλάδα ρυθμίζεται στο πλαίσιο της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και σύμφωνα με τις κατευθυντήριες αρχές της ΕΑΙΥΑ. Η διαδικασία προϋποθέτει δικαστική άδεια παρένθετης μητρότητας από το αρμόδιο Πρωτοδικείο.
Με τον Ν. 5197/2025 καθιερώθηκε η υποχρέωση μόνιμης και νόμιμης κατοικίας στην Ελλάδα τόσο της παρένθετης μητέρας όσο και της κοινωνικής μητέρας, ενισχύοντας τη νομιμότητα και τη διαφάνεια της διαδικασίας.
Θέση σε Δικαστική Συμπαράσταση – δικαστική συμπαράσταση προσώπου λόγω δικαιοπρακτικής ανικανότητας
Όταν ένας άνθρωπος αδυνατεί, λόγω ψυχικής ή διανοητικής διαταραχής ή σοβαρού προβλήματος υγείας, να διαχειριστεί τις προσωπικές ή περιουσιακές του υποθέσεις, δημιουργούνται σημαντικά πρακτικά και νομικά ζητήματα: αδυναμία πληρωμής υποχρεώσεων, κίνδυνος απώλειας περιουσίας και έλλειψη νόμιμης εκπροσώπησης. Στις περιπτώσεις αυτές τίθεται ζήτημα δικαστικής συμπαράστασης προσώπου.
Η διαδικασία θέσης σε δικαστική συμπαράσταση κινείται με αίτηση ενώπιον του αρμόδιου Μονομελούς Πρωτοδικείου, συνοδευόμενη από ιατρικές γνωματεύσεις και αποδεικτικά στοιχεία για την ανικανότητα δικαιοπραξίας ή τη σοβαρή δυσχέρεια αυτοδιαχείρισης. Παράλληλα, υπάρχει η δυνατότητα άμεσου διορισμού προσωρινού δικαστικού συμπαραστάτη με προσωρινή διαταγή, όταν συντρέχει επείγουσα ανάγκη προστασίας του προσώπου ή της περιουσίας του. Το δικαστήριο αποφασίζει τελικά για την επιβολή πλήρους ή μερικής δικαστικής συμπαράστασης και τον ορισμό συμπαραστάτη.